Gezag en voogdij

Hoe zit dat ook alweer? Vroeger werd er gesproken over een voogd en een toeziend voogd. Dat bestaat al een tijdje niet meer. Tegenwoordig spreken we van gezag als het de ouders betreft.

Als je getrouwd bent of een geregistreerd partnerschap hebt, dan hebben beide ouders, voor de kinderen voortgekomen uit het huwelijk (of partnerschap) het gezag.

Waren jullie niet getrouwd of geregistreerd partners dan is het van belang dat de vader niet alleen het kind heeft erkend, maar ook het gezag heeft aangevraagd. Dat gaat vaak via een formulier bij de gemeente. Is dat niet het geval, dan is het gezag alleen naar de moeder gegaan. Je kunt het ouderlijk gezag online, kosteloos aanvragen met je Digid.

gezag en voogdij

Ook als jullie uit elkaar gaan blijft het ouderlijk gezag bij jullie beiden. Jullie blijven samen ouders en het kind heeft recht op een goede relatie met zijn of haar ouders. De andere ouder mag dit niet in de weg staan en jullie moeten samen bepaalde beslissingen blijven nemen. Gezag en voogdij wordt vaak door elkaar gehaald, maar weet dat er alleen nog wordt gesproken over gezag als het de ouders betreft.

We spreken alleen van voogdij wanneer de ouder(s) met gezag een ander aanwijzen om beslissingen te maken voor hun kind als zij dat zelf niet kunnen. Bijvoorbeeld na overlijden. Of wanneer jeugdzorg betrokken is bij het welzijn van het kind. Dan kan een voogd zijn aangewezen.

Als jij wilt regelen wie er na jou/jullie overlijden belangrijke beslissingen mag maken voor je kind, dan kun je kosteloos een aantekening laten maken in het gezagsregister.

Aantekening gezag na overlijden direct regelen.

 

 

Basisprincipe gezamenlijk gezag

Tenzij er sprake is van een bijzondere situatie (zie de uitzonderingen) behouden beide ouders het ouderlijk gezag en blijven jullie samen verantwoordelijk voor de opvoeding en verzorging van de kinderen. Wil je weten of je het gezag hebt? Dan kun je de rechtbank bellen. Zij kunnen dit voor jou in het gezagsregister nakijken.

Gezamenlijk gezag, wat betekent dat?

Jullie blijven samen verantwoordelijk voor de opvoeding en verzorging van jullie kind(eren). Ook als jullie uit elkaar zijn. Dat betekent dat jullie samen de belangrijke beslissingen moeten nemen en ook samen bepalen waar de kinderen wonen. Jullie hebben het recht geïnformeerd te worden over zaken die de kinderen aangaan, maar ook betrokken te worden bij beslissingen over bijvoorbeeld een nieuwe school of een buitenlandse vakantie. Al deze afspraken leg je vast in het ouderschapsplan.

Toestemmingsformulier reizen naar het buitenland

 

 

Maakt de andere ouder het je lastig?

Je bent niet alleen. Zoveel ouders doen zo hard hun best om het voor de kinderen goed te regelen. Maar soms is het gewoon heel lastig om de andere ouder mee te krijgen.

Blijf er niet mee rond lopen! Jij kunt niet veranderen wat de ander doet, maar wel hoe je er zelf mee om kunt gaan.

Leer wat je kunt doen om het voor jezelf, én je kind zo goed mogelijk te regelen.

Gratis online training

Uitzonderingen (gezag aan één ouder)

In heel bijzondere gevallen, alleen als het kind echt klem komt te zitten tussen beide ouders en er geen uitzicht is op verbetering kan de rechter bepalen dat één ouder het gezag toegewezen krijgt. In principe is dit een zeer onwenselijke situatie voor alle betrokkenen en komt in de praktijk gelukkig niet heel vaak voor.

VoogdijAlleen als er een zogenaamde wettelijke ontzeggingsgrond is om de andere ouder omgang met het kind te ontzeggen, kan de gezagsdragende ouder de rechter hierom verzoeken. Er dienen dan echt serieuze gronden te zijn zoals;

  • de omgang met de andere ouder levert ernstig nadeel op voor de geestelijke of lichamelijke ontwikkeling van de kinderen;
  • de andere ouder is kennelijk niet geschikt voor of niet in staat tot omgang met de kinderen;
  • de kinderen zijn twaalf jaar of ouder en hebben ernstige bezwaren tegen de omgang met de andere ouder. Zij hebben de rechter daarover geïnformeerd;
  • de omgang met de andere ouder is om andere redenen in strijd met zwaarwegende belangen van de kinderen.

Voor het kind

In de praktijk bekijk ik de situatie liever vanuit de situatie van het kind. Het kind heeft recht op beide ouders. Daarvoor is het van belang dat de ouders het contact met de andere ouder stimuleren en faciliteren. Dat de ouders positief over elkaar blijven praten, ook als ze in de ogen van de ander fouten maken. Dat de ouders boodschappen direct aan elkaar overbrengen, zonder tussenkomst van de kinderen. De informatie en consultatieplicht zou dus enkel via de ouder direct moeten gaan, kinderen zouden daar geen last van moeten hebben.

Problemen met gezag en voogdij

Gezag en voogdij is in veel gevallen helemaal geen issue. Maar juist wanneer ouders regelmatig in conflict komen met elkaar, of er instanties zoals jeugdzorg betrokken raken dan kan men te maken krijgen met vragen over gezag en voogdij. Want wanneer één van de ouders de informatie-, en consultatieplicht aan de laars lapt, kan het soms knap lastig zijn om aan je informatie te komen.

Ook weten veel zorgverleners, scholen en andere instanties vaak weinig over gezag en voogdij. Wanneer het voor jou echt onmogelijk is om op een andere manier aan informatie te komen over je kind (via de andere ouder) dan kun je de instantie direct om informatie verzoeken. En zij zijn verplicht daaraan gehoor te geven. Je kunt deze voorbeeldbrieven gebruiken.

Voorbeeldbrieven

Deel je ervaring

Wij vinden dat alle ouders co-ouders zijn. Ongeacht hoe vaak je je kind ziet. Word lid van onze besloten Facebook groep ' co-ouderschap' en

- Deel je ervaringen, frustraties, overwinningen en (mooie) momenten met andere ouders

- Stel gratis vragen aan professionals waaronder mediators, advocaten en coaches tijdens de Friday Facebook Live sessies

Lid worden

Als het niet gaat zoals het moet

Helaas komt het regelmatig voor dat de andere ouder niet alle informatie over de kinderen krijgt doorgestuurd. Dit is is wel verplicht (indien beide ouders gezag hebben). Indien het echt niet lukt via de andere ouder, dan kun je de instantie (school, artsen e.d.) verzoeken jou rechtstreeks te informeren. Hiervoor hebben wij voorbeeldbrieven beschikbaar.
Moeders hebben automatisch gezag en behouden dit, tenzij dit door de rechter anders wordt bepaald. Vaders dienen het gezag aan te vragen wanneer zij een kind krijgen en niet gehuwd zijn, of een geregistreerd partnerschap hebben. Indien dit destijds niet geregeld is, kan dat achteraf alsnog. Ofwel via Digid, of op papier. Dan is er een handtekening van zowel moeder als vader nodig. Krijg je geen akkoord van de moeder? Dan kun je via een mediator tot overeenstemming proberen te komen en in wanneer dat ook niet lukt via de rechter het gezag aanvragen.
Gezaghebbende ouders dienen met elkaar in overleg te treden als het gaat om belangrijke beslissingen. Je kunt hierbij denken aan (para)medische zorg, vakanties naar het Buitenland of het wisselen van school. Wanneer jullie er samen (zelfs met een mediator) niet uitkomen dan kun je de rechter vragen om vervangende toestemming. Vaak zet dit de relatie nog meer op scherp en is het beter om te kijken naar een duurzamere oplossing. Want niemand is er bij gebaat dat ieder beslissing zoveel tijd, geld en energie kost. Onderzoek hoe je de ouderschapsrelatie kan herstellen. Werkt de andere ouder niet mee? Leer dan wat jij kunt doen om jezelf en je kind te helpen.

Wat te doen?